سيارك اريس(Eris )از پلوتو سنگينتر است...!

  

هواداران پلوتوي جان سخت که هنوز به دنبال بازگرداندن پلوتو هستند، به تازگي نااميد شده اند. اطلاعات جديد نشان مي دهد كه سيارك از پلوتو 27% سنگينتر است كه به اين موجب حكم سال پيش را مبني بر وجود 8 سياره و افزايش ليست سياركها در منظومه شمسي تقويت مي كند. بر طبق اظهارات مايك براون Mike) Brown) ، كاشف اريس، و اميلي اسكلر (( Emily Schaller ،  اطلاعات تأييد مي كند كه سيارك 16.6 ميليارد تريليون كيلوگرم جرم دارد. اين اطلاعات از محاسبه ي زمان يك دور گردش دايسنوميا (Dysnomia)، قمر اريس، به دور اين سيارك بدست آمده است. براون استاد نجوم سياره اي موسسه ي فناوري كاليفرنيا مي گويد: اين آخرين شانس پلوتو بود كه بزرگترين شيئي باشد كه تا به حال در كمربند كويي پر كشف شده؛  اين احتمال وجود داشت كه پلوتو و اريس تقريباً هم اندازه باشند، اما اين نتايج جديد نشان مي دهد كه مكان دوم براي پلوتو بهتر است. اريس در سال 2005 با تلسكوپ 48 اينچي ساموئل اوسكينِ (Samuel Oschin) رصدخانه پالومار ، وسيله اي كه به جستجوهاي فراكير  براي يافتن اجرام در آسمان اختصاص يافته است،  كشف شد.

وقتي كه آشكار شد اريس اگر از پلوتو بزرگتر هم نباشد هم اندازه ي آن است، براون و ديگران اتحاديه ي بين المللي نجوم را براي قضاوت در مورد شرايط سياره بودن فراخواندند. نتيجه ي پاياني تنزل رتبه ي!! پلوتو و شناختن آن و ديگر اجرام كمربند كويي پر به عنوان سيارك بود.

اسكلر اضهار دارد كه نتايج جديد بدست آمده از طريق اطلاعات رصدي هابل و كِك، نشان مي دهد كه چگالي مواد سازنده ي اريس حدود 2 گرم بر سانتيمتر مكعب است. اين يعني اريس احتمالاً از يخ و سنگ بوجود آمده كه مواد تشكيل دهنده اش هم به پلوتو خيلي شباهت دارند. نتايج پيشين هابل به دانشمندان نجوم سياره اي كمك كرده تا قطرش را 2400 كيلومتر  برآورد كنند، كه از پلوتو بزرگتر هم هست.

براون مي گويد: پلوتو و اريس ذاتاً دوقلو هستند فقط اريس كمي بزرگتر و سردتر است.

دليل پرباد بودن شرايط سطحي اريس، به طور كلي فاصله اش از خورشيد است. اريس  با فاصله ي كنوني 97 واحد نجومي اش از خورشيد (يك واحد نجومي به فاصله ي زمين تا خورشيد اتلاق مي شود)،  با دمايي كمتر از  منفي400 درجه ي فارنهايت به دور خورشيد مي گردد و تقريباً تاريك است. اگرچه هر چند وقت يكبار اين شرايط روي اريس بهتر مي شود. اريس در مداري بيضوي و در سفري 560 ساله به دور خورشيد مي گردد و در حضيضش به فاصله ي 38 واحد نچومي از خورشيد مي رسد. اما اكنون تقريباً در دورترين مكاني قرار دارد كه مي تواند باشد. مدار بيضوي پلوتو در مدت انقلاب 250 ساله اش آنرا تا فاصله ي 50 واحد نجومي از خورشيد مي برد. اين نشان مي دهد كه اريس بعضي اوقات از پلوتو به زمين بسيار نزديكتر است، اگرچه هيچگاه از نپتون نزيكتر نيست.

 با توجه به اطلاعات طيف سنجي محققان فكر مي كنند كه اريس با لايه اي از متان پوشيده شده كه از درون سيارك تراوش كرده و در سطحش يخ زده. اما در مورد پلوتو، اين سيارك دگرگونيهاي شيميايي را متحمل شده است، احتمالاً بدليل تشعشعات ضعيف خورشيدي باعث شده لايه متان قرمز شود.  اما سطح متان در اريس كمي زردتر از سطع قرمز و زرد پلوتو است، شايد به اين دليل كه اريس به خورشيد دورتر از پلوتو است. دايسنوميا ، قمر كوجك سيارك هم تنها قمر كشف شده كه به دور سيارك مي چرخد باقي ماند.

قطر ديسنوميا حدود 150 كيلومتر است، و حدود 37000 كيلومتر با اريس فاصله دارد،  و ماه قمري اش 16 روز طول مي كشد.  مانند سيستم زمين-ماه ، سيستم اريس دايسنوميا هم احتمالاً 4.5 ميليارد سال پيش پس از تصادمي عظيم شكل گرفته است.